ALMANYA’DA İCRA TAKİBİ USULLERI

Yasal Çerçeve, Takip Türleri, Masraflar ve Avukatlık Ücretleri

Türkiye’deki Meslektaşlarımız İçin Kapsamlı Bir Rehber

Chb Legal | 2026

I. Giriş

Türkiye’den pek çok meslektaşımızdan geçtiğimiz yılda Almanya’da icra takibi usulleri, masrafları ve avukatlık ücretleri ile ilgili çok sayıda soru aldık. Chb Legal olarak bu konuda Türk ve Alman hukuk sistemi arasındaki bilgi eksikliğini gidermek amacıyla bu çalışmayı kaleme aldık.

Almanya’daki icra takibi (Zwangsvollstreckung) sistemi, Türkiye’deki İcra ve İflâs Kanunu’ndan (2004 sayılı İİK) önemli ölçüde farklılık göstermektedir. Türkiye’de icra müdürlükleri bağımsız birimler olarak icra işlemlerini yürütürken, Almanya’da cebri icra yetkisi büyük ölçüde icra mahkemesine (Vollstreckungsgericht) ve icra memuruna (Gerichtsvollzieher) aittir.

Bu makale, Türkiye’deki avukatların Alman icra hukuku hakkında temel bir anlayış edinmelerini sağlamak, iki sistem arasındaki farklılıkları ortaya koymak ve özellikle masraf ile avukatlık ücretleri konusunda pratik bilgi sunmak amacıyla hazırlanmıştır.

II. Yasal Çerçeve: Zivilprozessordnung (ZPO)

Alman icra hukukunun temel kaynağı Zivilprozessordnung’dur (ZPO – Hukuk Muhakemeleri Kanunu). Cebri icraya ilişkin hükümler ZPO’nun 8. Kitabı’nda (§704–§959) düzenlenmiştir. Türk hukukunda icra hukuku ayrı bir kanunla (2004 sayılı İİK) düzenlenmişken, Almanya’da bu hükümler doğrudan usul kanununun içinde yer almaktadır.

A. ZPO 8. Kitap’ın Sistematik Yapısı

ZPO’nun 8. Kitabı altı bölümden (Abschnitt) oluşmaktadır. Aşağıdaki tablo bu yapıyı ve Türk hukukundaki karşılıklarını özetlemektedir:

Bölüm	Konu (Almanca / Türkçe)	Paragraflar	Türk Hukukundaki Karşılık
Abschnitt 1	Allgemeine Vorschriften – Genel Hükümler	§704–§802	İİK m. 1–38 (Genel Hükümler)
Abschnitt 2	Zwangsvollstreckung wegen Geldforderungen – Para Alacağına Dayalı Cebri İcra	§802–§882i	İİK m. 42–144 (İlamsız/İlamlı Takip)
Abschnitt 3	Eşyanın Teslimi ve Yapma/Yapmama Borçları	§883–§898	İİK m. 24–30 (Tazyik Hapsi)
Abschnitt 4	Pfändungsschutzkonto – Hacze Karşı Korumalı Hesap	§899–§910	İİK m. 82–83a (Haczedilmezlik)
Abschnitt 5	Arrest und einstweilige Verfügung – İhtiyati Haciz ve Tedbir	§916–§945	İİK m. 257–268 / HMK m. 389–399
Abschnitt 6	Grenzüberschreitende Kontenpfändung – Sınır Ötesi Hesap Haczi	§946–§959	AB Tüzüğü 655/2014 kapsamında

 

B. Para Alacağına Dayalı Cebri İcra (Abschnitt 2) Alt Yapısı

Para alacağına dayalı cebri icra, uygulamada en sık karşılaşılan icra türüdür. Bu bölüm kendi içinde altı başlıktan (Titel) oluşmaktadır:

Başlık	Konu	Paragraflar	Türkçe Karşılık
Titel 1	Genel Hükümler	§802–§802l	Mal Beyanı, vb.
Titel 2	Taşınır İcrası (Eşya Haczi + Alacak Haczi)	§803–§863	Menkul Haczi
Titel 3	Taşınmaz İcrası	§864–§871	Gayrimenkul Haczi
Titel 4	Paranın Dağıtım Süreci (Sıra Cetveli)	§872–§882	Sıra Cetveli
Titel 5	Kamu Hizmetine Tahsis Edilmiş Malların Haczi	§882a	Haczedilmezlik
Titel 6	Borçlular Sicili (Schuldnerverzeichnis)	§882b–§882i	(Benzer yok)

 

C. Yetkili İcra Mahkemesi (§828 ZPO)

Türk hukukunda icra dairelerinin yetkisi İİK m. 50 ve HMK’nın yetki kurallarına göre belirlenir. Almanya’da ise icra mahkemesi olarak borçlunun yurt içindeki ikametgâhının bulunduğu yer Amtsgericht (Sulh Mahkemesi) yetkilidir.

• 828 ZPO’ya göre: Alacaklara ve diğer malvarlığı haklarına yönelik cebri icraya ilişkin mahkeme işlemleri, icra mahkemesi (Vollstreckungsgericht) tarafından gerçekleştirilir. Borçlunun Almanya içinde genel yetkili mahkemesinin bulunduğu yer Amtsgericht yetkilidir. Bu mümkün değilse, §23 ZPO uyarınca borçlunun malvarlığının bulunduğu yer mahkemesi yetkili olur.

Önemli fark: Türk hukukunda yetkisiz icra dairesine yapılan başvuruda borçlu itiraz etmezse yetki kesinleşir. Almanya’da ise başvurulan mahkeme yetkili değilse, alacaklının talebi üzerine dosyayı yetkili mahkemeye gönderir; ancak bu gönderme bağlayıcı değildir (§828/3 ZPO).

III. İcra Takibinin Tarafları ve Aktörleri

Alman icra sisteminde rol alan kişi ve kurumlar şunlardır:

Aktör	Almanca Terim	Açıklama / Türk Hukukundaki Karşılık
Alacaklı	Gläubiger	Alacaklı (İİK’daki alacaklı ile aynı)
Borçlu	Schuldner	Borçlu
Icra Memuru	Gerichtsvollzieher	Devlet memuru; Türk icra müdürü gibi ama daha geniş yetki
Avukat	Rechtsanwalt	Takip aşamasında zorunlu değil ama tavsiye edilir
Inkasso Şirketi	Inkassounternehmen	Tahsilat şirketi; Türkiye’de doğrudan karşılığı yok
Icra Mahkemesi	Vollstreckungsgericht	İcra Hukuk Mahkemesi benzeri
Ödeme Emri Mahkemesi	Mahngericht	İlamsız takipte ödeme emri veren kurum

 

Gerichtsvollzieher (icra memuru), Türk icra müdüründen farklı olarak §154 GVG (Mahkemeler Teşkilatı Kanunu) uyarınca bir devlet memuru statüsündedir. Görevleri arasında tebligat, haciz, haczedilen malların satışı, yeminli mal beyanı alınması ve konut araması bulunmaktadır. Tarafsız bir organ olarak yasayla belirlenmiş sınırlar içinde hareket eder.

IV. İcra Takip Türleri

A. Mahnverfahren (Ödeme Emri Usulü)

Mahnverfahren, Türk hukukundaki ilamsız icra takibine benzer bir usüldür (§§688–703d ZPO). İhtilafsız para alacaklarının hızlı ve düşük maliyetle tahsili için kullanılır. Sözlü yargılama veya delil incelemesi yapılmaz; tamamen yazılı ve büyük ölçüde otomatize bir sürectir.

Süreç aşağıdaki şekilde işler:

1. Mahnantrag (Başvuru): Alacaklı veya avukatı, yetkili Mahngericht’e elektronik veya yazılı olarak başvurur. Çoğu eyalette merkezi bir mahngericht vardır. Başvuruya herhangi bir belge eklenmez.
2. Mahnbescheid (Ödeme Emri): Mahkeme yalnızca şekli gereklilikleri denetler ve borçluya ödeme emrini tebliğ eder.
3. Widerspruch (İtiraz): Borçlu 2 hafta içinde itiraz edebilir. İtiraz gerekçe gösterilmeksizin yapılır. İtiraz halinde dava aşamasına geçilir.
4. Vollstreckungsbescheid (İcra Emri): Borçlu itiraz etmezse, alacaklı Vollstreckungsbescheid talep eder. Bu belge, icra edilebilir bir ünvan (Vollstreckungstitel) niteliğindedir ve cebri icra için temel oluşturur.
5. Einspruch (Einspruch): Borçlu, Vollstreckungsbescheid’e karşı 2 hafta içinde einspruch (itiraz) yapabilir. Aksi halde karar kesinleşir.

B. Vollstreckungstitel (İcra Takip Dayanakları)

Alman hukukunda cebri icraya başlayabilmek için mutlaka bir Vollstreckungstitel (icra unvanı/takip dayanağı) gereklidir. Başlıca icra unvanları şunlardır:

– Kesinleşmiş veya geçici icra edilebilir mahkeme kararları (§704 ZPO)

– Mahkeme içi sulhler (Vergleich)

– Vollstreckungsbescheid (ödeme emri usulünden elde edilen icra emri)

– Noter senedi (notarielle Urkunde) – İİK’daki ilam niteliğindeki belgelere benzer

– §794 ZPO’da sayılan diğer belgeler

Önemli: Tüm icra işlemleri için icra unvanının icra edilebilir aslı (vollstreckbare Ausfertigung) gereklidir; kopya yeterli değildir.

V. Haciz (Pfändung) Türleri

Haciz Türü	Almanca Terim	Açıklama
Eşya Haczi	Sachpfändung	Taşınır eşyaların icra memuru tarafından haczedilmesi
Hesap Haczi	Kontopfändung	Borçlunun banka hesaplarına haciz konulması (PfÜB)
Maaş/Ücret Haczi	Lohnpfändung	Borçlunun işverenine PfÜB gönderilerek maaştan kesinti
Alacak Haczi	Forderungspfändung	Borçlunun üçüncü kişilerdeki alacaklarının haczi
Taşınmaz İcrası	Zwangsversteigerung	Taşınmazın cebri satışı veya ipotek tescili

 

Pfändungs- und Überweisungsbeschluss (PfÜB): Hesap ve maaş hacizleri için alacaklı, icra mahkemesinden bir haciz ve ödeme kararı (PfÜB) alır. Bu karar, üçüncü kişiye (banka veya işveren) tebliğ edilir ve borçluya ödeme yasağı getirir.

VI. Borçlunun Asgari Geçiminin Korunması

Alman hukukunda borçlunun asgari yaşam standardının korunması önemli bir ilkedir. Bu kapsamdaki başlıca koruma mekanizmaları:

Pfändungsschutzkonto (P-Konto): §§899–910 ZPO ile düzenlenen hacze karşı korumalı banka hesabıdır. Borçlu, aylık belirli bir miktarı hacizden muaf tutabilir. Bu miktar, borçlunun bakmakla yükümlü olduğu kişi sayısına göre artar.

Pfändungsfreigrenzen (Haciz Sınırları): Maaş hacizlerinde, borçlunun gelirinin tamamı haczedilemez. Haciz sınırları §850c ZPO ve her yıl güncellenen tablolara göre belirlenir. Bu, Türk hukukundaki İİK m. 83’teki “miktarın dörtte birinden az, üçte ikisinden fazla olmamak üzere” kuralına benzer ancak daha ayrıntılıdır.

Haczedilmezlik kuralları Türk hukukundaki İİK m. 82 ve 83’e karşılık gelir; ancak Almanya’da P-Konto sistemi sayesinde koruma otomatik olarak uygulanır.

VII. İcra Takibinin Masrafları

• 788/1 ZPO uyarınca, icra takibinin masrafları – zorunlu oldukları sürece – borçluya yüklenir ve ana alacakla birlikte tahsil edilir. Bu kural, Türk hukukundaki İİK m. 138 hükmüne paraleldir. Alacaklı masrafları öncelikle kendisi karşılar; başarılı takip halinde borçludan geri alır.

A. Mahnverfahren (Ödeme Emri Usulü) Masrafları

Mahnverfahren masrafları Gerichtskostengesetz’e (GKG – Mahkeme Masrafları Kanunu) göre belirlenir. Mahnbescheid için 0,5 oranında mahkeme harcı alınır:

Dava Değeri (Streitwert)	Mahnbescheid Harcı	Vollstreckungsbescheid Ek Harcı
1.000 €’ya kadar	38,00 €	19,00 €
2.000 €	51,50 €	25,75 €
5.000 €	85,25 €	42,63 €
10.000 €	121,00 €	60,50 €

 

Not: Haziran 2025 itibarıyla asgari harç 38,00 €’dur. Vollstreckungsbescheid için ayrıca yarım oranında harç tahsil edilir.

B. Gerichtsvollzieher (Icra Memuru) Masrafları

Icra memuru masrafları Gerichtsvollzieherkostengesetz (GvKostG) ile düzenlenir:

İşlem Türü	Masraf
Kişisel tebligat (Persönliche Zustellung)	12,00 €
Haciz işlemi (Pfändung bewirken)	26,00 €
Mal beyanı alma (Vermögensauskunft)	39,50 €
PfÜB tebliği	12,00 €
1.500 €’ya kadar toplam haciz işlemi	yaklaşık 30–50 €
Tam haciz paketi (Pfändung + Vermögensauskunft)	yaklaşık 100 €+

 

Bunlara ek olarak yol masrafları (Wegegeld), üçüncü kişilerin yardımı (anahtarçı, nakliye vb.) gibi masraflar da eklenebilir.

C. Mahkeme Masrafları (Cebri İcra Aşaması)

Pfändungs- und Überweisungsbeschluss (PfÜB) başvurusu için 24,00 € sabit mahkeme harcı alınır. Taşınmaz icrasında ise teminata bağlı ipotek (Sicherungshypothek) tescili için tescil edilecek alacak miktarına göre kademeli harç uygulanır.

VIII. Avukatlık Ücretleri (RVG)

Almanya’da avukatlık ücretleri Rechtsanwaltvergütungsgesetz (RVG – Avukat Ücretleri Kanunu) ile belirlenir. Türkiye’deki AAÜT (Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi) gibi, RVG de dava değerine bağlı bir ücret sistemi öngörür.

A. Mahnverfahren Avukatlık Ücretleri

Kalem	RVG Madde	Ücret Oranı
Mahnbescheid başvurusu	Nr. 3305 VV RVG	1,0 işlem ücreti
Vollstreckungsbescheid başvurusu	Nr. 3308 VV RVG	0,5 işlem ücreti
Borçlu avukatı (itiraz vb.)	Nr. 3307 VV RVG	0,5 işlem ücreti

 

B. Zwangsvollstreckung (Cebri İcra) Avukatlık Ücretleri

Kalem	RVG Madde	Ücret Oranı
Genel icra işlem ücreti	Nr. 3309 VV RVG	0,3 işlem ücreti
Duruşma ücreti	Nr. 3310 VV RVG	0,3 duruşma ücreti
Cebri satış (Zwangsversteigerung)	Nr. 3311 VV RVG	0,4 işlem ücreti
Alacak haczi (Forderungspfändung)	Nr. 3309 VV RVG	0,3 işlem ücreti
Uzlaşma/Taksitlendirme (Einigung)	Nr. 1000/1003 VV	1,0 veya 1,5 ücret

 

Önemli: Her icra işlemi (haciz, ödeme emri tebliği, mal beyanı vb.) §18 RVG uyarınca ayrı bir “iş” oluşturur ve ayrı ücret doğurur. Ancak aynı iş kapsamındaki hazırlık ve takip faaliyetleri tek ücretle karşılanır. Asgari ücret 15,00 €’dur.

C. Örnek Maliyet Hesaplaması

Senaryo: 5.000 € tutarında ihtilafsız bir alacağın Mahnverfahren ile takibi ve ardından Sachpfändung (eşya haczi) yapılması.

Kalem	Yaklaşık Masraf
Mahnbescheid mahkeme harcı (0,5 GKG)	85,25 €
Vollstreckungsbescheid harcı (0,5 GKG)	42,63 €
Avukat – Mahnbescheid (1,0 VG, Nr. 3305)	yaklaşık 303 €
Avukat – Vollstreckungsbescheid (0,5 VG, Nr. 3308)	yaklaşık 152 €
Avukat – İcra işlem ücreti (0,3 VG, Nr. 3309)	yaklaşık 91 €
Gerichtsvollzieher masrafı	yaklaşık 50–100 €
Masraf ve posta giderleri	yaklaşık 20–40 €
YAKLAŞIK TOPLAM	745–815 €

 

Karşılaştırma: Aynı tutar için doğrudan dava yoluna başvurulsaydı, toplam masraf yaklaşık 2.200 € civarında olurdu. Mahnverfahren, maliyeti yaklaşık üçte bire indirmektedir.

IX. Borçlular Sicili (Schuldnerverzeichnis)

Almanya’da §§882b–882i ZPO ile düzenlenen Schuldnerverzeichnis, Türk hukukunda doğrudan bir karşılığı olmayan önemli bir kurumdur. Borçlu, şu durumlarda sicile kaydedilir: mal beyanının yetersizliği, yeminli mal beyanını vermeyi reddetmesi veya icra takibinin sonuçsuz kalması. Bu kayıt borçlunun kredi notunu olumsuz etkiler.

X. Zaman Aşımı

Alman hukukunda kesinleşmiş mahkeme kararları ve icra edilebilir belgeler §197 BGB uyarınca 30 yıllık zamanaşımına tabidir. Bu süre içinde alacaklı her zaman cebri icra başlatabilir. Her yeni icra işlemi zamanaşımını yeniden başlatır (§212/1 BGB). Bu, Türkiye’deki 10 yıllık zamanaşımı süresinden (İİK m. 39) önemli ölçüde uzundur.

XI. İhtiyati Haciz ve İhtiyati Tedbir

ZPO’nun 5. Bölümü (§§916–945) ihtiyati haciz (Arrest) ve ihtiyati tedbir (einstweilige Verfügung) konularını düzenler. Türk hukukundaki İİK m. 257 vd. ve HMK m. 389 vd. hükümlerine paraleldir. Ayrıca §§946–959 ZPO, AB Tüzüğü 655/2014 kapsamında sınır ötesi ihtiyati hesap haczini düzenlemektedir. Bu, borçlunun yurt dışındaki (AB ülkeleri) banka hesaplarının önceden güvence altına alınmasını mümkün kılar.

XII. Sonuç ve Değerlendirme

Alman icra hukuku, Türk hukukundan bazı temel noktalarda ayrılır:

1. Kurumsallaşma: Türkiye’de icra müdürlükleri bağımsız kurumlarken, Almanya’da icra yetkisi Amtsgericht bünyesindeki icra mahkemesi ve Gerichtsvollzieher arasında paylaşılır.
2. Maliyet yapısı: Mahnverfahren, dava yoluna kıyasla çok daha ekonomiktir. Masrafların tamamı borçluya yüklenebilir.
3. Borçlu koruması: P-Konto sistemi, Türk hukukundaki maaş haczi sınırlarından daha kapsamlı bir koruma sağlar.
4. Zamanaşımı: 30 yıllık zamanaşımı, alacaklıya uzun vadeli takip imkânı tanır.

Türkiye’den Almanya’ya yönelik alacak takiplerinde, iki sistemin farklılıklarının iyi anlaşılması ve bu alanda uzman bir Alman avukatla işbirliği yapılması büyük önem taşımaktadır. Chb Legal olarak bu konuda meslektaşlarımıza destek vermeye hazırız.

Yasal Kaynakça

– Zivilprozessordnung (ZPO), §§688–703d, §§704–959

– Gerichtsvollzieherkostengesetz (GvKostG)

– Gerichtskostengesetz (GKG)

– Rechtsanwaltvergütungsgesetz (RVG), VV Nr. 3305–3312

– Gerichtsverfassungsgesetz (GVG), §154

– Bürgerliches Gesetzbuch (BGB), §§197, 212

– AB Tüzüğü 655/2014 (Avrupa İhtiyati Hesap Haczi Emri)

 

© 2026 Chb Legal | Tüm Hakları Saklıdır